Neden Güney Adana


Kalkınma Bakanlığı tarafından yayımlanan İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması (SEGE) çalışmasında Adana, Türkiye’nin nüfusu en yüksek altıncı ili olmasına karşın sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralamasında 16. sırada yer almıştır. Raporda, bu durumun ortaya çıkışında, bölgenin, ülkenin doğu ve güneydoğusundan yoğun şekilde göç almasının etkili olduğu belirtilmiştir. Adana, sanayi altyapısı ve mali göstergeleri itibarıyla önemli bir gelişme merkezi olmakla birlikte sosyal göstergelerde iyi bir performans sergileyememektedir.

Yüksek doğurganlık hızı ve genç bağımlı nüfus oranı, yüksek işsizlik ve düşük eğitim göstergeleri birlikte değerlendirildiğinde, Adana’nın sıralamasını düşüren en büyük etkenlerin sosyal alanda yoğunlaştığı görülmektedir. Kentin gelişmişliği coğrafi olarak değerlendirildiğinde ise bahsedilen negatif görünümün daha çok Güney Adana Bölgesi’nden kaynaklandığı fark edilmektedir. Seyhan ve Yüreğir ilçelerinin E-5 karayolu altında kalan Güney Adana Bölgesi 56 mahallede yaşayan yaklaşık 450.000 nüfusu barındırmaktadır.

Türkiye’deki 38 ilden daha büyük bir nüfusa sahip olan bu bölgenin sosyal ve ekonomik olarak gelişmesi Adana’nın kalkınmasını doğrudan etkilerken, Türkiye’nin güneyindeki büyüme odağı olan Adana’nın kalkınması, Türkiye’nin topyekûn kalkınmasına önemli katkı sağlayacaktır. Program kapsamında, Güney Adana’daki temel sorunlar ve ihtiyaçlar tespit ederek, gelişim stratejileri belirlenmek ve bölgedeki insanların hayatlarına dokunacak alt eylemler/projeler gerçekleştirmek hedeflenmiştir. Güney Adana Kalkınma Programı’nın amacı, Güney Adana Bölgesi’ndeki yoğun göç alarak oluşmuş mahallelerin sosyal ve ekonomik gelişiminin sağlanmasıdır. Bu çerçevede “Örgün ve Yaygın Eğitime Katılımın Artırılması ve Eğitimin Kalitesinin Yükseltilmesi”, “Sağlıklı Yaşam Bilincinin Yaygınlaştırılması ve Sağlık Hizmetlerine Erişimin Kolaylaştırılması”, “Kentsel Yoksulluğun ve İşsizliğin Azaltılması”, “Sosyal Yaşam Kalitesinin Artırılması”, “Güvenlik Ortamının İyileştirilmesi” ve “Toplumsal Bütünleşmenin ve Sosyal Uyumun Güçlendirilmesi” stratejik hedefleri belirlenmiştir. Bu doğrultuda Güney Adana Eylem Planı oluşturulmuştur.

Hazırlanan eylem planında 22 öncelik alanında 104 eylem belirlenmiştir. Birinci stratejik hedef altında temel eğitim göstergelerinin iyileştirilmesi, okula devamsızlık oranının azaltılması, öğrencilerin akademik başarısının arttırılması, eğitim altyapısının güçlendirilmesi, öğretmenlerin ve okul yöneticilerinin güçlendirilmesi ve hayat boyu öğrenmeye katılımın artırılması öncelikleri belirlenmiştir. İkinci stratejik hedef altında sağlıklı yaşamın desteklenmesi, sağlıklı yaşam bilincinin geliştirilmesi ve sağlık alanındaki fiziki altyapının güçlendirilmesi öncelikleri belirlenmiştir. Üçüncü stratejik hedef altında işsizliğin azaltılması, KOBİ’lerin rekabet gücünün artırılması ve girişimciliğin desteklenmesi öncelikleri belirlenmiştir. Dördüncü stratejik hedef altında kırılgan kesimlerinin refah seviyesinin yükseltilmesi, gençlerin gelişimlerinin desteklenmesi, engellilerin kişisel gelişiminin ve sosyal hayata adaptasyonlarının güçlendirilmesi ve kentsel altyapının geliştirilmesi öncelikleri belirlenmiştir. Beşinci stratejik hedef altında suç oranlarının azaltılması, şiddet olaylarının azaltılması, çocuk işçiliğinin engellenmesi ve su kanallarındaki can kayıplarının önlenmesi öncelikleri belirlenmiştir. Altıncı stratejik hedef altında sosyal uyumun sağlanması ve ailelerin güçlendirilmesi öncelikleri belirlenmiştir.

Programın organizasyon yapısı üç düzey olarak kurgulanmıştır. Adana Valiliği tarafından koordine edilen programda yürütme, yönlendirme danışma kurulları ile izleme ve değerlendirme ekibi oluşturulmuştur. Bölgenin gelişimi için belirlenen eylemlerin projelendirilmesinde ve yürütülmesinde proje ekibi ve proje saha ekipleri görevlidir. Projeler bir yandan yürütücü kurumların öz kaynaklarını kullanacak şekilde tasarlanırken, bir yandan da SODES ve Cazibe Merkezlerini Destekleme Programı gibi çeşitli fon kaynaklarını değerlendirmeye yönelik esnek bir yapıda olgunlaştırılmaktadır.

Türkiye’nin uzun vadeli kalkınma amacı, milletin temel değerlerini ve beklentilerini esas alarak gerçekleştirilecek yapısal dönüşümlerle ülkemizin uluslararası konumunu yükseltmek ve halkın refahını artırmaktır. Bu çerçevede, 2023 yılında dünyanın 10. büyük ekonomisi olmak, kişi başına geliri 25 bin dolara yükseltmek, ihracatı 500 milyar dolara çıkartmak gibi ekonomik hedefler belirlenmiştir. Bunların yanı sıra sürdürülebilir ve insani kalkınma yaklaşımı doğrultusunda yüksek insani gelişme seviyesine çıkmak, daha adil bir gelir dağılımı sağlamak hedeflenmektedir.

10.Kalkınma Planı ve Çukurova Bölge Planı’nda belirtilen ulusal ve bölgesel hedefler doğrultusunda, Adana’nın görece geri kalmış sosyal göstergelerini bölge ve Türkiye ortalamalarına yükseltmeyi hedefleyen Güney Adana Kalkınma Programı bir yerel kalkınma hareketi olarak güçlü ortaklık yapısı ile tüm Türkiye’ye örnek olacak bir çalışmadır.